صنعت برق همانند سایر صنایع با قیمت گذاری دستوری مواجه است، که همین امر سبب شده که صنایع دیگر مانند خودرو سازی و قطعه سازی دچار چالش های متعدد شوند. قطعی مکرر برق باعث خرابی دستگاه و تعطیلی خطوط تولید صنایع، بالاخص صنعت قطعه سازی شده است.
مهرداد آلان مدیرعامل شرکت سیف صنعت و عضو هیئت مدیره انجمن قطعه سازان [۱] در مصاحبه با خبر قطعه [۱] با توجه به مطلب فوق چنین گفت: قیمتگذاری دستوری بلای جان صنایع مختلف است و آنها را به سمت نابودی کشانده است، ازجمله آن می توان به صنعت خودرو که نمونهای آشکار از این بحران است اشاره کرد. همچنین علاوه بر صنعت خودروسازی و صنعت قطعه سازی [۱] این موضوع، گریبان صنعت برق را نیز گرفته است. این سیاست، نه تنها موجب ازبین رفتن زنجیره تولید شده، بلکه انگیزه برای سرمایهگذاری در این بخش را نیز از بین برده است. تأثیرات مالی و خرابی تجهیزات در نتیجه بحرانها و خاموشیهای مکرر اثرات مخربی در صنایعی مانند قطعه سازی داشته که ازجمله آنها می توان به خرابی تجهیزات برقی و خسارات مالی که به تولیدکنندگان وارد کرده اشاره کرد. این مسئله نه تنها زیان مالی مستقیم به صنعت وارد میکند، بلکه هزینههای نگهداری و جایگزینی تجهیزات را نیز افزایش داده است.
وی درخصوص بحران سرمایهگذاری در بخش انرژی گفت: واقعیت تلخ این است که طی ۱۰ سال گذشته، نرخ سرمایهگذاری در بخش انرژی ایران نسبت به استهلاک و رشد مصرف کشور تقریباً صفر بوده است. این روند موجب بروز بحرانهای متعدد در تأمین برق، گاز و حتی آب شده است. در حالی که دولت به مردم توصیه میکند در مصرف انرژی صرفهجویی کنند، تأثیر این اقدامات موقتی بوده و توان جبران ناترازی انرژی کشور را ندارد.
وی افزود: ضعف سیاستگذاری در وزارت نیرو در این شرایط نشان میدهد که، وزارت نیرو به یک برنامهریزی جامع و مدیریتی شجاع نیاز دارد. در حال حاضر وزارت نیرو بهجای حل بحران، بهعنوان عامل آن شناخته میشود. وزیر نیرو باید توانایی اتخاذ تصمیمات مؤثر برای عبور از بحرانهای کنونی را داشته باشد و اعتماد صنایع را بازگرداند.
آلان در خصوص ناهماهنگی میان نهادهای دولتی چنین گفت: در حالی که بسیاری از وزارتخانهها و سازمانهای دولتی در شرایط بحرانی تعطیل هستند، نهادهایی مانند تأمین اجتماعی و اداره مالیات به فعالیت خود ادامه داده و تولیدکنندگان را تحت فشار قرار میدهند. ارسال پیامکهای مکرر برای پرداخت مالیات و حق بیمه در شرایط تعطیلی و توقف تولید، تنها به نارضایتی و افزایش فشار بر تولیدکنندگان منجر میشود. لزوم سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر ایران با دارا بودن منابع عظیم نفت و گاز، نباید درگیر بحرانهای انرژی باشد.
وی در ادامه گفت: برای خروج از این بحران، سیاستهای بخش انرژی باید بهطور جدی بازنگری شده و سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر [۱] مانند انرژی خورشیدی و بادی افزایش یابد. استفاده از نیروگاههای خورشیدی کوچک و بزرگ میتواند به کاهش وابستگی به سوختهای فسیلی کمک کند. برای این منظور کاهش هزینههای اولیه، حذف تعرفه واردات پنلها و باتریها، واعطای تسهیلات مالی کمبهره ضروری است.
وی در خصوص آینده صنایع گفت: اگر سیاستها و تدابیر لازم برای حل این بحرانها اتخاذ نشود، بخشهای مختلف اقتصاد کشور در معرض فروپاشی قرار خواهند گرفت. ایران باید از تجربه کشورهای شکستخوردهای مانند شوروی و سوریه درس بگیرد و از فروپاشی اقتصادی جلوگیری کند. تنها با اصلاح سیاستها و سرمایهگذاری مؤثر میتوان صنعت کشور را از این شرایط بحرانی نجات داد.