امیرعلی گورانی، عضو هیئت مدیره انجمن تخصصی صنایع همگن نیرو محرکه و قطعه‌سازان خودرو استان تهران، با اشاره به وضعیت تولید پس از جنگ گفت: با وجود نگرانی‌ها درباره تبعات این شرایط، مدیریت مناسب در گروه خودروسازی ایران‌خودرو باعث شد تولید در سطح قابل قبولی حفظ شود و قطعه‌سازان بتوانند با وجود فعالیت پایین‌تر از ظرفیت اسمی، جریان تولید و تأمین قطعات را ادامه دهند.

وی افزود: ادامه تولید در ایران‌خودرو به قطعه‌سازان این امکان را داد که برنامه‌ریزی حداقلی برای منابع خود داشته باشند، اما در مقابل، سایپا نتوانست به تیراژ پیش‌بینی‌شده برسد و این موضوع روی ظرفیت فعالیت برخی شرکت‌ها اثر گذاشت؛ به‌گونه‌ای که تعدادی از کارخانه‌ها ناچار به کاهش ساعت کاری یا تعدیل نیرو شدند تا از نقطه سر به سر زیان‌دهی عبور نکنند.

در تازه‌ترین یادداشت تحلیلی انجمن صنایع همگن قطعه‌سازی استان تهران، تأثیر ترخیص کالا از گمرک بر روند تولید و تأمین قطعات مورد بررسی قرار گرفته است.

در بسیاری از مباحث مرتبط با صنعت خودرو، تمرکز افکار عمومی بر موضوعاتی مانند قیمت خودرو، تولید یا فروش قرار دارد؛ در حالی که یکی از حلقه‌های اثرگذار بر استمرار تولید، فرآیند ترخیص مواد اولیه و قطعات از گمرک است.

علی نژاد رئیس کمیسیون کیفیت و تعالی خودرو انجمن قطعه سازان همگن کشور معتقد است مسئولان، رسانه‌ها و کارشناسان اگر واقعاً به دنبال ارتقای کیفیت خودرو هستند، باید از “نقد پوپولیستی” به سمت “تحلیل سیستمی” حرکت کنند.

وی گفت: نقد لازم است، اما نقد زمانی ارزشمند است که برگرفته‌ از تخصص ، شناخت ریشه‌ها، اولویت‌بندی عوامل و ارائه راهکار منجر شود. جامعه بیش از آنکه به تکرار جمله “کیفیت خودرو پایین است” نیاز داشته باشد، به پاسخ این پرسش نیاز دارد که: “چرا به این نقطه رسیده ایم و برای بهبود آن، هر یک از بازیگران این اکوسیستم چه مسئولیتی بر عهده دارند؟”

دبیر انجمن مدیریت کیفیت ایران معتقد است کیفیت خودرو در خط مونتاژ آغاز نمی‌شود و به کارخانه خودروسازی نیز محدود نیست، بلکه حاصل عملکرد یک زنجیره گسترده شامل طراحی، مهندسی، تأمین مواد اولیه، قطعه‌سازی، مدیریت فرآیندها، نظام‌های ارزیابی، استاندارد‌ها و فرهنگ سازمانی است.

آقای امیر حیدری، گفت: هرگونه ضعف در هر یک از مراحل طراحی، مهندسی، تأمین مواد اولیه، قطعه‌سازی، مدیریت فرآیندها، نظام‌های ارزیابی، استاندارد‌ها و فرهنگ سازمانی، در نهایت بر کیفیت محصول نهایی و میزان رضایت مشتریان اثرگذار خواهد بود.

حمید کحالی، عضو انجمن قطعه سازان استان تهران، مدیرعامل شرکت رنگ‌ و رزین خوش و نایب‌رئیس انجمن تولیدکنندگان رنگ و رزین با اشاره به شرایط دشوار تولید اظهار کرد: در حال حاضر شرکت‌های تولیدی با مشکلات متعددی از جمله قطعی برق و محدودیت در تأمین انرژی روبه‌رو هستند.

به گفته او، حتی اگر کارخانه‌ها بخواهند در روزهای تعطیل نیز تولید را ادامه دهند، باید هزینه‌های سنگین اضافه‌کاری پرداخت کنند، در حالی که شرایط کلی برای تولید مساعد نیست.

تخصیص به‌موقع ارز برای واردات مواد اولیه و قطعات، یکی از مهم‌ترین پیش‌نیازهای تداوم تولید در صنعت خودرو و قطعه‌سازی است.

هرگونه تأخیر در این فرآیند، علاوه بر افزایش هزینه‌های تولید و خواب سرمایه، زنجیره تأمین را با اختلال مواجه کرده و در نهایت بر تولید، اشتغال و قیمت تمام‌شده محصولات اثر می‌گذارد.

امیر حسین جلالی نائب رئیس انجمن صنایع همگن قطعه‌سازان استان تهران با اشاره به تفاوت عملکرد دو خودروساز بزرگ کشور در پرداخت مطالبات قطعه‌سازان گفت: ایران‌خودرو با پرداخت‌های منظم و اصلاح دوره‌ای قیمت قطعات، بخش قابل توجهی از مشکلات نقدینگی زنجیره تأمین را برطرف کرده، اما قطعه‌سازان همچنان از وضعیت پرداخت مطالبات در سایپا گلایه دارند.

نائب رئیس انجمن صنایع همگن قطعه‌سازان استان تهران، اظهار کرد: ایران‌خودرو در حال حاضر مطالبات قطعه‌سازان را در دو نوبت طی هر ماه پرداخت می‌کند و همین موضوع موجب شده بخش عمده‌ای از دغدغه‌های مالی تأمین‌کنندگان این شرکت برطرف شود.

محمدعلی ذکریایی، رئیس انجمن صنایع همگن نیرومحرکه و قطعه‌سازان خودرو استان مازندران، از بازگشت تدریجی واحدهای قطعه‌سازی به مدار تولید خبر داد و گفت پس از توقف کامل فعالیت بسیاری از واحدها در فروردین و اردیبهشت، از اواسط خردادماه روند تولید به شکل گسترده از سر گرفته شده است.

او تأکید کرد که تداوم این روند بیش از هر چیز به ثبات فضای سیاسی وابسته است و هشدار داد هرگونه تنش جدید می‌تواند روند احیای تولید را متوقف کرده و دستاوردهای ماه‌های اخیر را تحت تأثیر قرار دهد.

یعقوب دادگراصل،دبیر انجمن مهندسی ساخت و تولید کشور چالش اصلی صنعت قطعه‌سازی ایران را کمبود نیروی متخصص و توان مهندسی عنوان کرد.

وی درباره مهم‌ترین عقب‌ماندگی‌های تولید در صنعت قطعه‌سازی گفت: اگر بخواهیم صادقانه وضعیت این صنعت را ارزیابی کنیم، مهم‌ترین عقب‌ماندگی ما نه در توان مهندسی، بلکه در به‌روزرسانی فناوری‌های تولید است.

جواد علی‌نژاد، عضو هیأت‌مدیره انجمن صنایع همگن نیرو محرکه و قطعه‌سازان خودرو استان تهران، با انتقاد از وضعیت پرداخت مطالبات قطعه‌سازان اظهار کرد: در منطق خودروسازی ایران، زنجیره تأمین در انتهای فهرست اولویت‌های مالی قرار دارد؛ در حالی که در بسیاری از کشورهای دنیا، قطعه‌ساز به‌عنوان مهم‌ترین شریک تولید شناخته می‌شود و مطالبات آن حداکثر ظرف ۳۰ روز تسویه و قیمت‌ها نیز به‌صورت برخط به‌روزرسانی می‌شود.

وی افزود: در ایران اما این فرآیند گاهی چندین ماه و حتی چند سال به طول می‌انجامد و قطعه‌ساز ناچار است علاوه بر تأمین نقدی مواد اولیه و تحمل هزینه‌های تولید، بار مشکلات مالی خودروساز را نیز بر دوش بکشد.