برندگان و بازندگان قیمت گذاری دستوری


کد خبر : ۵۹۳۲ | تاریخ انتشار : ۱۳-۱۱-۱۴۰۴ - ۸:۳۴ | مدت مطالعه: | نسخه چاپی نسخه چاپی

بازار خودروی ایران سال‌هاست صحنه یک تناقض آشکار است: سیاست‌گذار با شعار حمایت از مصرف‌کننده، قیمت‌ها را سرکوب می‌کند، اما خروجی این مداخله چیزی جز گرانی، کمبود، رانت و ناتوان‌تر شدن مردم نبوده است. «جنگ قیمت‌ها» در بازار خودرو نه یک رقابت سالم، بلکه نتیجه مستقیم تثبیت دستوری قیمت‌ها در بازاری انحصاری و کم‌عرضه است؛ جنگی که برندگان و بازندگانش از پیش مشخص‌اند.

در ظاهر، قیمت‌گذاری دستوری قرار است خودرو را برای مردم ارزان کند. اما در واقعیت، مصرف‌کننده بزرگ‌ترین بازنده این سیاست است. خودرویی که با قیمت مصوب عرضه می‌شود، یا به دست مصرف‌کننده واقعی نمی‌رسد یا پس از عبور از فیلتر قرعه‌کشی، با اختلافی فاحش در بازار آزاد معامله می‌شود. نتیجه روشن است: مردم نه‌تنها ارزان‌تر نمی‌خرند، بلکه هر سال قدرت خریدشان کمتر و فاصله‌شان با بازار خودرو بیشتر می‌شود.

خبر قطعه -در این میان، خودروساز نیز قربانی سیاستی است که او را مجبور به فروش زیر قیمت تمام‌شده می‌کند. زیان انباشته، کاهش سرمایه‌گذاری، افت کیفیت، توقف پروژه‌های توسعه‌ای و وابستگی دائمی به حمایت‌های دولتی، محصول همین نظام معیوب قیمت‌گذاری است. صنعتی که می‌توانست پیشران رشد اقتصادی و اشتغال باشد، به بنگاهی زیان‌ده و بی‌انگیزه تبدیل شده است.

اما اگر مصرف‌کننده و تولیدکننده می‌بازند، سؤال اینجاست: چه کسانی برنده‌اند؟ پاسخ روشن است؛ دلالان و حلقه‌های بالادستی زنجیره تولید. فاصله مصنوعی بین قیمت کارخانه و بازار، رانت بزرگی خلق کرده که مستقیماً به جیب واسطه‌ها می‌رود؛ کسانی که نه ارزشی تولید می‌کنند و نه نقشی در بهبود کیفیت یا افزایش عرضه دارند.

در کنار دلالان، تولیدکنندگان مواد اولیه (که عمدتاً دولتی یا شبه‌دولتی هستند) از دیگر برندگان این جنگ‌اند. در حالی که خودروساز تحت فشار قیمت‌گذاری دستوری له می‌شود، مواد اولیه با منطق بازار، قیمت‌های جهانی یا حتی بالاتر از آن فروخته می‌شود. این عدم توازن، سود را به بالادست منتقل و زیان را به پایین‌دست تحمیل می‌کند.

تثبیت قیمت‌ها و سرکوب بازار، نه‌تنها به نفع مصرف‌کننده نیست، بلکه به زیان اقتصاد کشور تمام می‌شود. تداوم این مسیر، به معنای تعمیق رانت، فرسایش صنعت و ناتوان‌تر شدن مردم برای خرید خودرو است. اگر سیاست‌گذار واقعاً به دنبال حمایت از مردم است، رایک راه حل بیشتر پیش رو ندارد؛ پایان دادن به قیمت‌گذاری دستوری، افزایش رقابت، رشد عرضه و اصلاح ساختار انحصاری بازار. در غیر این صورت، جنگ قیمت‌ها ادامه خواهد داشت؛ جنگی که فقط یک برنده دارد و آن هم مردم نیستند.

دیدگاه شما

آخرین اخبار

صنعت خودرو؛ افت تولید در خط مقدم، رونق آماری در حاشیه
افزایش شدید نرخ ارز و مواد اولیه، صنعت قطعه‌سازی را به مرز فروپاشی رسانده است
خودروساز همه‌چیز را گران می‌خرد اما مجبور است ارزان بفروشد
“کیفیت خودرو” در گرو عملکرد کارامد اکوسیستم خودرو، زیر ساخت و سیاست های حاکمیت
انتقال ارز به تالار دوم؛ فشار ارزی چگونه قطعه‌سازان را به کانون زیان صنعت خودرو تبدیل کرد؟
برندگان و بازندگان قیمت گذاری دستوری
حلقه گم‌شده صنعت خودرو ایران از نگاه رئیس انجمن مدیریت کیفیت!
قطعه‌سازان در خط مقدم شوک ارزی؛ وقتی هزینه‌ها بالا می‌رود اما قیمت‌ها نه
قیمت‌گذاری دستوری ۸۴۰ همت زیان به صنعت و دولت وارد کرد
درخواست پرداخت ۶۰ روزه مطالبات قطعه‌سازان کوچک؛ هشدار درباره توقف زنجیره تأمین ایران‌خودرو
سقوط تولید و انفجار خودروهای ناقص؛ زنگ خطر جدی برای صنعت خودرو
بسته حمایتی ۷۰۰ همتی صنایع باید دست‌کم دو برابر شود
مهمترین مشکلات صنعت خودرو؛ از قیمت‌گذاری دستوری، کمبود نقدینگی در زنجیره ارزش تا عدم تخصیص منظم ارز
مشکلات قطعه سازان؛ از دپوی قطعات در گمرک تا تعرفه بالای واردات مواد اولیه
خصوصی‌سازی های موفق در جهان؛ صنعت خودرو باید کامل به بخش خصوصی سپرده شود
زلزله ارزی در صنعت خودرو / قطعه‌سازان در آستانه تعطیلی زنجیره‌ای
برآورد دوگانه خودروسازان از تولید زمستان
آزادسازی قیمت خودرو؛ گام نخست نجات صنعت خودرو و قطعه‌سازی
رشد کیفیت و توسعه در گرو آزادسازی قیمت خودرو
 اختصاص ۷۰۰ همت برای حمایت از تولید در جهت اصلاح سیاست ارزی
نتایج یک سال رقابت در بزرگ‌ترین بازار خودرو جهان
تعرفه واردات خودرو ۴‌ درصدی می‌شود؟