بازار خودرو در سایه دلار؛ هر نوسان ارزی، شوک تازه به قیمت‌ها

خبر قطعه – هرچند خودروسازان افزایش قیمت‌های کارخانه‌ای را به رشد هزینه‌های تولید نسبت می‌دهند، اما واقعیت آن است که نرخ ارز همچنان تعیین‌کننده اصلی رفتار بازار است. افزایش ۴ درصدی قیمت محصولات ایران‌خودرو و رشد ۱۸ درصدی نرخ فروش در سایپا، عملاً واکنشی به موج جدید ارزی محسوب می‌شود که از اوایل مهر آغاز شد.

به‌دنبال رشد دلار، قیمت‌ها در بازار آزاد نیز به‌سرعت تغییر کرد و بسیاری از خودروهای پرتقاضا با افزایش چند ده میلیون تومانی مواجه شدند. فعالان بازار می‌گویند حتی زمانی که عرضه تغییری ندارد، صرف افزایش انتظارات تورمی، کف قیمتی بازار را بالا می‌برد.

اکنون بازار خودرو گرفتار رکودی تورمی است؛ حجم معاملات به‌شدت کاهش یافته، اما منحنی قیمت‌ها همچنان صعودی است. در چنین فضایی، خریداران منتظر کاهش نرخ ارز مانده‌اند و فروشندگان نیز با پیش‌بینی رشد بیشتر دلار، از عرضه خودرو خودداری می‌کنند. این رفتار در خودروهای مونتاژی و وارداتی که وابستگی بیشتری به قطعات خارجی دارند، مشهودتر است.

کارشناسان اقتصادی معتقدند تا زمانی که ثبات در بازار ارز برقرار نشود، هیچ سیاست قیمتی یا تنظیمی در بازار خودرو کارساز نخواهد بود. تجربه نشان داده هر جهش نرخ دلار، تنها ظرف چند روز اثر خود را بر قیمت خودروها می‌گذارد؛ اما کاهش ارز، به‌سختی در نرخ‌ها بازتاب پیدا می‌کند.

بازار خودرو اکنون به آیینه‌ای از انتظارات ارزی تبدیل شده است؛ بازاری که بیشتر با هیجان روانی و پیش‌بینی آینده دلار هدایت می‌شود تا با عرضه و تقاضای واقعی. اگر دولت به‌دنبال بازگرداندن آرامش به این حوزه است، باید پیش از هر چیز سایه دلار را از ذهن فعالان بازار بردارد. بدون ثبات ارزی، نه شفافیت قیمتی معنا دارد و نه سیاست‌گذاری تولید می‌تواند نتیجه‌ای در پی داشته باشد.

روند قیمت‌ها در بازار آزاد

رصد قیمت‌ها در روز گذشته نشان می‌دهد بهای اغلب خودروهای داخلی افزایش یافته است.

در گروه سایپا:

• اطلس جی دنده‌ای از ۷۵۵ میلیون به ۸۰۰ میلیون تومان رسید.

• سهند اس دنده‌ای از ۷۳۰ میلیون به ۷۵۰ میلیون تومان افزایش یافت.

• شاهین اتوماتیک از یک‌میلیارد و ۴۸۰ میلیون به یک‌میلیارد و ۵۲۵ میلیون تومان رسید.

در گروه ایران‌خودرو:

• تارا ال‌ایکس وی۴ از یک‌میلیارد و ۳۸۵ میلیون به یک‌میلیارد و ۳۹۰ میلیون تومان افزایش یافت.

در میان خودروهای مونتاژی:

• کی‌ام‌سی تی۸ از ۲ میلیارد و ۳۴۰ میلیون به ۲ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان رسید.

• هایما اس۵ اتوماتیک از ۱.۹ به ۲ میلیارد تومان افزایش یافت.

• اکستریم وی‌ایکس از ۶ میلیارد و ۴۰۰ به ۶ میلیارد و ۳۵۰ میلیون تومان تغییر کرد.

در بازار وارداتی‌ها، قیمت‌ها نسبت به هفته گذشته تقریباً ثابت مانده و نوسان چندانی مشاهده نمی‌شود.